ธรรมหมวด ๘

บทที่ ๔: ธรรมหมวด ๘

๑. โลกธรรม ๘ (ธรรมดาของโลก)

สิ่งที่มนุษย์ต้องพบเจออย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ในชีวิตประจำวัน แบ่งเป็น ๒ คู่ คือ ส่วนที่น่าปรารถนา (อิฏฐารมณ์) และส่วนที่ไม่น่าปรารถนา (อนิฏฐารมณ์):

1. ลาภ: ได้ลาภ (Prosperity)
2. อลาภ: เสื่อมลาภ (Loss)
3. ยศ: ได้ยศ (Honor)
4. อัปยศ: เสื่อมยศ (Disgrace)
5. นินทา: ถูกติเตียน (Blame)
6. สรรเสริญ: ได้รับคำชม (Praise)
7. สุข: ได้รับความสุขสบาย (Pleasure)
8. ทุกข์: ได้รับความทุกข์ยาก (Pain)

๒. มรรค ๘ (อริยมรรคมีองค์ ๘)

หนทางแห่งความดับทุกข์ ซึ่งเป็นหัวใจของการปฏิบัติธรรมในพระพุทธศาสนา (ข้อปฏิบัติในอริยสัจ ๔):

1. สัมมาทิฏฐิ: ความเห็นชอบ (ความเข้าใจในอริยสัจ ๔)
2. สัมมาสังกัปปะ: ความดำริชอบ (ความคิดที่ออกจากกิเลส)
3. สัมมาวาจา: เจรจาชอบ (พูดความจริง, พูดด้วยเมตตา)
4. สัมมากัมมันตะ: การงานชอบ (กระทำในสิ่งที่ไม่เบียดเบียน)
5. สัมมาอาชีวะ: เลี้ยงชีวิตชอบ (ประกอบอาชีพสุจริต)
6. สัมมาวายามะ: พยายามชอบ (ความเพียรละชั่ว สร้างความดี)
7. สัมมาสติ: ระลึกชอบ (ความไม่ประมาท มีสติ)
8. สัมมาสมาธิ: ตั้งใจมั่นชอบ (ฝึกจิตให้สงบและมั่นคง)